<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<?mso-application progid="Excel.Sheet"?>
<Workbook xmlns="urn:schemas-microsoft-com:office:spreadsheet" xmlns:o="urn:schemas-microsoft-com:office:office" xmlns:x="urn:schemas-microsoft-com:office:excel" xmlns:ss="urn:schemas-microsoft-com:office:spreadsheet" xmlns:html="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><DocumentProperties xmlns="urn:schemas-microsoft-com:office:office"/><ExcelWorkbook xmlns="urn:schemas-microsoft-com:office:excel"/><Styles><Style ss:ID="Default" ss:Name="Normal"><Alignment ss:Vertical="Top" ss:WrapText="1"/><Font ss:FontName="Times New Roman" x:CharSet="204" x:Family="Roman" ss:Size="10"/></Style><Style ss:ID="s01"><Alignment ss:Vertical="Top" ss:Horizontal="Left" ss:WrapText="1"/></Style><Style ss:ID="s02"><Alignment ss:Indent="1" ss:Vertical="Top" ss:Horizontal="Left" ss:WrapText="1"/></Style><Style ss:ID="s03"><Alignment ss:Vertical="Center" ss:Horizontal="Left" ss:WrapText="1"/><Font ss:Size="10" x:Family="Swiss"/></Style><Style ss:ID="s04"><Alignment ss:Indent="2" ss:Vertical="Top" ss:Horizontal="Left" ss:WrapText="1"/></Style><Style ss:ID="s05"><Alignment ss:Indent="3" ss:Vertical="Center" ss:Horizontal="Left" ss:WrapText="1"/></Style><Style ss:ID="s06"><Alignment ss:Vertical="Center" ss:Horizontal="Left" ss:WrapText="1"/></Style><Style ss:ID="s07"><Alignment ss:Vertical="Center" ss:Horizontal="Center" ss:WrapText="1"/></Style></Styles><Worksheet ss:Name="Table 1"><Table><Column ss:Index="1" ss:AutoFitWidth="0" ss:Width="21"/><Column ss:Index="2" ss:AutoFitWidth="0" ss:Width="5"/><Column ss:Index="3" ss:AutoFitWidth="0" ss:Width="147"/><Column ss:Index="4" ss:AutoFitWidth="0" ss:Width="388"/><Column ss:Index="5" ss:AutoFitWidth="0" ss:Width="52"/><Row ss:Index="1" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="409"><Cell ss:Index="1" ss:StyleID="s01"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="8" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">V)&#10;</Font><Font html:Size="21" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">o</Font><Font html:Size="14" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">o::::&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">1-&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">:::,&#10;</Font><Font html:Size="11" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">&lt;(&#10;</Font><Font html:Size="8" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">_J&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">:::,&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">1-&#10;</Font><Font html:Size="6" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">\-&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">1-</Font></ss:Data></Cell><Cell ss:Index="2" ss:MergeAcross="3" ss:StyleID="s02"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">Diana Ximena Carmona Hernández Karol Sofía Uribe Olvera&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">María Piedad López Ortal&#10;</Font><Font html:Size="11" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#03030A">Revisión de prácticas de química analítica: identificación de ca +2 mediante titulación complejométrica con edta&#10;</Font><Font html:Size="14" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338"><I>repositorio</I><I>.</I><I>lasa/le</I><I>.</I><I>mx/handle/lasal/e/&#10;</I></Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">Vol.12 Núm. 3,2025, pp. 44-45&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">Memorias del Concurso Lasallista de Investigación, Desarrollo e innovación</Font></ss:Data></Cell></Row><Row ss:Index="2" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="44"><Cell ss:Index="1" ss:StyleID="s01"/><Cell ss:Index="2" ss:StyleID="s01"/><Cell ss:Index="3" ss:MergeAcross="2" ss:StyleID="s03"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="10" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">I  ISSN</Font></ss:Data></Cell></Row><Row ss:Index="3" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="259"><Cell ss:Index="1" ss:MergeAcross="4" ss:StyleID="s04"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="10" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">I  ISSN                                                                Handle&#10;</Font><Font html:Size="9" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">repositorio,lasalle,mx/handle/lasalle/&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">ENLACES&#10;</Font><Font html:Size="14" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338"><I>repositorio</I><I>.</I><I>lasa/le</I><I>.</I><I>mxlhandle/lasal/e/&#10;</I></Font><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">Licencia de Atribución Creative Commons 4.0&#10;</Font><Font html:Size="16" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">ce </Font><Font html:Size="13" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">BY </Font><Font html:Size="16" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338">4.o&#10;</Font><Font html:Size="11" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">Este documento se puede descargar </Font><Font html:Size="12" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">y </Font><Font html:Size="11" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338">compartir con otras personas, siempre que se reconozca su autoría.</Font></ss:Data></Cell></Row><Row ss:Index="4" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="92"><Cell ss:Index="1" ss:MergeAcross="2" ss:StyleID="s05"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="12" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338"><B>Repositorio Institucional&#10;</B></Font><Font html:Size="13" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338"><B>REIMS</B></Font></ss:Data></Cell><Cell ss:Index="4" ss:MergeAcross="1" ss:StyleID="s06"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="8" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338"><U>,..</U><U>&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;&#160;</U><U>&#160;</U> <B>Unlvusld1d&#10;</B></Font><Font html:Size="17" html:Face="Arial" x:Family="Swiss" html:Color="#0F1338"><B>LaSalle.&#10;</B></Font><Font html:Size="9" html:Face="Times New Roman" x:Family="Roman" html:Color="#0F1338"><B>México</B></Font></ss:Data></Cell></Row><Row ss:Index="5" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="172"><Cell ss:Index="1" ss:MergeAcross="3" ss:StyleID="s07"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>REVISIÓN DE PRÁCTICAS DE QUÍMICA ANALÍTICA: IDENTIFICACIÓN DE Ca </B></Font><Font html:Size="7" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>+2 </B></Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>MEDIANTE TITULACIÓN COMPLEJOMÉTRICA CON EDTA&#10;</B></Font><Font html:Size="10" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><I>D</I><I>i</I><I>a</I><I>n</I><I>a</I><I> </I><I>X</I><I>i</I><I>m</I><I>e</I><I>n</I><I>a</I><I> </I><I>C</I><I>ar</I><I>m</I><I>o</I><I>na</I><I> </I><I>H</I><I>e</I><I>r</I><I>n</I><I>á</I><I>n</I><I>d</I><I>e</I><I>z</I><I> </I></Font><Font html:Size="6" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><I>a</I></Font><Font html:Size="10" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><I>,</I><I> </I><I>Ka</I><I>r</I><I>o</I><I>l</I><I> </I><I>S</I><I>o</I><I>f</I><I>ía</I><I> </I><I>U</I><I>r</I><I>ibe</I><I> </I><I>O</I><I>l</I><I>v</I><I>e</I><I>r</I><I>a</I><I> </I></Font><Font html:Size="6" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><I>a</I></Font><Font html:Size="10" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><I>,</I><I> </I><I>Ma</I><I>r</I><I>ía</I><I> </I><I>P</I><I>i</I><I>e</I><I>d</I><I>a</I><I>d</I><I> </I><I>L</I><I>ó</I><I>p</I><I>e</I><I>z</I><I> </I><I>Or</I><I>ta</I><I>l</I><I> </I></Font><Font html:Size="6" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><I>a</I><I> a</I><I> </I></Font><Font html:Size="10" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Facultad de Ciencias Química, Universidad La Salle México&#10;</Font><Font html:Size="10" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#0562C1"><U>p</U><U>i</U><U>e</U><U>d</U><U>a</U><U>d</U><U>.</U><U>l</U><U>o</U><U>p</U><U>e</U><U>z</U><U>@</U><U>l</U><U>a</U><U>s</U><U>a</U><U>l</U><U>l</U><U>e</U><U>.</U><U>mx</U></Font></ss:Data></Cell></Row><Row ss:Index="6" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="409"><Cell ss:Index="1" ss:MergeAcross="3" ss:MergeDown="1" ss:StyleID="s01"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>Resumen&#10;</B></Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Se  realizó la  revisión  de diversas  prácticas del Laboratorio de Química Analítica para  ser aplicadas en este semestre.&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">En este caso, la práctica que se presenta es la de Identificación de Ca </Font><Font html:Size="7" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">+2   </Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">presente en una muestra de agua mediante titulación complejométrica con EDTA. Al realizar la titulación, se obtiene un vire de color del indicador de vino a azul. La cantidad de Ca en la muestra fue de 60 mg.&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>Introducción&#10;</B></Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">La determinación de calcio en agua es importante debido a que el agua utilizada para fines domésticos debe de tener una dureza de baja a media [3]&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Las reacciones de formación de complejos pueden utilizarse en análisis volumétrico para la determinación de casi todos los iones metálicos.   Como agentes complejantes se utilizan algunas  aminas  con  grupos  de  ácidos  carboxílico.  El  ácido  etilen-diamino-tetraacético (EDTA) es el más utilizado.  El punto de equivalencia en una valoración complejométrica se puede determinar mediante la adición de un indicador que presente un cambio de color´. Un agua de dureza inferior a 60 mg de CaCO</Font><Font html:Size="7" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">3  </Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">por litro se considera blanda. Si la dureza es superior a 270 mg/l el agua se considera dura [1].&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">El método de titulación con EDTA limita la medición de la concentración de calcio a 50ml/l en agua [2].&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">El objetivo es identificar mediante una titulación con EDTA la presencia de Ca</Font><Font html:Size="7" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">+2  </Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">en muestras de agua.&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>Metodología&#10;</B></Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Se numeran 3 matraces Erlenmeyer, a cada uno se le agregan 10 ml de agua corriente y 10 ml de una solución de NaOH pH 10.  Se agita y mide el pH.  Se agrega el indicador (negro de eriocromo T).  Se llena la bureta con solución de EDTA 0.1 M.  Se titula hasta obtener un vire del indicador de vino a azul. Finalmente, se calcula la cantidad de Ca presente en la muestra.&#10;</Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Memorias del Concurso Lasallista de Investigación, Desarrollo e innovación Verano Lasallista de Investigación 2025&#10;</Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Vol. 12, Núm. 3, pp. 44-45, 2025&#10;</Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Universidad La Salle México</Font></ss:Data></Cell></Row><Row ss:Index="7" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="177"/><Row ss:Index="8" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="409"><Cell ss:Index="1" ss:MergeAcross="3" ss:MergeDown="1" ss:StyleID="s01"><ss:Data ss:Type="String" xmlns="http://www.w3.org/TR/REC-html40"><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>Resultados&#10;</B></Font><Font html:Size="10" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>Figura 1. Muestra con eriocromo T                           Figura 2. Muestra ya titulada con EDTA 0.1 M&#10;</B></Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Se puede observar la presencia de Ca</Font><Font html:Size="7" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">+2 </Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">en la muestra debido al cambio de color del indicador. La cantidad de Ca presente en la muestra fue de 60mg&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>Conclusiones&#10;</B></Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">La  técnica  de  identificación  de  Ca</Font><Font html:Size="7" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">+2    </Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">presente  en  una  muestra,  con  EDTA,  permite  la cuantificación del elemento presente en ella al observar el cambio de color del indicador utilizado.&#10;</Font><Font html:Size="12" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000"><B>Referencias&#10;</B></Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">1.      Harris, D. <I>A</I><I>n</I><I>á</I><I>l</I><I>is</I><I>i</I><I>s</I><I> </I><I>Q</I><I>u</I><I>ím</I><I>i</I><I>c</I><I>o</I><I> </I><I>C</I><I>u</I><I>a</I><I>n</I><I>t</I><I>i</I><I>t</I><I>i</I><I>a</I><I>t</I><I>i</I><I>v</I><I>o</I>. 2da edición Ed Reverté Capitulo 13&#10;</Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">2.     Kim, J; Vipulanandan, C. </Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#1F1F1F"><I>E</I><I>f</I><I>f</I><I>e</I><I>c</I><I>t</I><I> </I><I>o</I><I>f</I><I> </I><I>p</I><I>H</I><I>,</I><I> </I><I>s</I><I>u</I><I>l</I><I>f</I><I>a</I><I>t</I><I>e</I><I> </I><I>a</I><I>n</I><I>d</I><I> </I><I>s</I><I>o</I><I>di</I><I>u</I><I>m</I><I> </I><I>o</I><I>n</I><I> </I><I>t</I><I>he</I><I> </I><I>E</I><I>D</I><I>T</I><I>A</I><I> </I><I>t</I><I>i</I><I>t</I><I>r</I><I>a</I><I>t</I><I>i</I><I>o</I><I>n</I><I> </I><I>o</I><I>f</I><I> </I><I>cal</I><I>c</I><I>i</I><I>u</I><I>m</I><I>.</I><I> </I></Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Elsevier vol 33, num 5 mayo 2003, páginas 621 – 627. Doi: 10.1016/S0008-8846(02)01043-8&#10;</Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">3.     Shyichuk, A;  Ziólkowska, D; Lamkiewicz, J; Kowalska, M. <I>C</I><I>a</I><I>l</I><I>ci</I><I>u</I><I>m</I><I> </I><I>D</I><I>e</I><I>t</I><I>e</I><I>r</I><I>m</I><I>i</I><I>n</I><I>at</I><I>i</I><I>o</I><I>n</I><I> </I><I>by</I><I> </I><I>C</I><I>o</I><I>m</I><I>p</I><I>l</I><I>e</I><I>x</I><I>om</I><I>e</I><I>tri</I><I>c</I><I> </I><I>T</I><I>i</I><I>t</I><I>rat</I><I>i</I><I>o</I><I>n</I><I> </I><I>w</I><I>i</I><I>t</I><I>h</I><I> </I><I>C</I><I>a</I><I>l</I><I>c</I><I>e</I><I>in</I><I>    </I><I> </I><I>I</I><I>n</I><I>d</I><I>i</I><I>c</I><I>a</I><I>t</I><I>o</I><I>r</I><I>    </I><I> </I><I>U</I><I>s</I><I>ing</I><I>    </I><I> </I><I>W</I><I>e</I><I>b</I><I>ca</I><I>m</I><I>    </I><I> </I><I>f</I><I>o</I><I>r</I><I>    </I><I> </I><I>E</I><I>n</I><I>d</I><I>p</I><I>oi</I><I>n</I><I>t</I><I>    </I><I> </I><I>D</I><I>e</I><I>t</I><I>e</I><I>c</I><I>t</I><I>i</I><I>on</I>.                Water     2025,     17     (12),     1757.&#10;</Font><Font html:Size="9" html:Face="Indivisa Text Sans" x:Family="Modern" html:Color="#000000">Http://doi.org/10.3390/w17121757</Font></ss:Data></Cell></Row><Row ss:Index="9" ss:AutoFitHeight="0" ss:Height="215"/></Table></Worksheet></Workbook>
